James Rodriguez đang tái sinh ở Everton trong vai trò tiền đạo dạt phải, nhưng thường xuyên bó vào trung lộ thi đấu như số 10 truyền thống, là người hiểu hơn ai hết sự tuyệt chủng của những số 10. "Tôi luôn nghĩ một số 10 phải là người kiểm soát toàn đội", anh giải thích trong cuộc phỏng vấn hè này trên kênh của cựu danh thủ Rio Ferdinand. Xem thêm: Review Nhà cái uy tín thị trường Việt Nam và Quốc Tế năm 2020 - Nha Cai 247 Info Mata nhấn mạnh đến các trường hợp Juan Valeron (huyền thoại Deportivo) và Juan Roman Riquelme (cựu cầu thủ Villarreal) như những mẫu cầu thủ mà ngày nay không tồn tại nữa. Tuy nhiên, nhận định này có vấn đề, bởi 10-20 năm trước, người ta cũng từng nói những thứ y chang. Những năm 2000, Pablo Aimar và Riquelme than thở vì không có đất sống ở môi trường bóng đá châu Âu. Năm 2006, cuốn sách "Số 10 hoàn hảo" của Richard Williams cũng viết: "Ngày nay, các số 10 khó sống hơn bao giờ hết". Xa hơn, bạn có thể đọc được bài phỏng vấn của Michel Platini, cũng đã nói những điều tương tự về những số 10. "Bóng đá hiện nay có rất ít cầu thủ thi đấu với phong cách này", Platini nói. "Mẫu cầu thủ dạng này đã biến mất, và tôi thật sự muốn các HLV dạy dỗ thêm nhiều người nữa như Zinedine Zidane. Cả Barcelona lẫn Real Madrid đều không có những số 10". Tuy nhiên, EURO 2000 đã sớm phản bác những nhận định này của Platini, khi xuất hiện hàng loạt ví dụ kinh điển về các số 10: Zidane, Rui Costa, Francesco Totti và Dennis Bergkamp, với số khác biệt về khu vực hoạt động và vai trò trên sân, tùy từng ý đồ chiến thuật. Vậy, mấu chốt của sự việc này là gì? James nói bây giờ không còn số 10 như 10-20 năm trước. Quay trở lại đúng thời kỳ đó, Platini cung nói là không còn số 10 như 10-20 năm trước? Những phát biểu này mâu thuẫn với nhau, minh chứng rằng ấn tượng về các số 10 phần lớn mang tính hoài cổ, cảm tính, đã được lãng mạn hóa, và chu kỳ sống của các số 10 trong lịch sử bóng đá hiếm khi được định lượng một cách chính xác. Bóng đá ngày xưa không được nhìn nhận dưới góc độ khoa học. Chúng không được truyền hình trực tiếp, có những thống kê đến từng ngóc ngách, có các video phát lại diễn biến trận đấu đa dạng trên Internet. 10-20 Năm trước, các số 10 được hít thở không khí bóng đá mang màu sắc tương đối, được chấp nhận sự bất ổn và thất thường. Zidane từng có các giai đoạn vật lộn ở Italy và Tây Ban Nha. Bergkamp tỏa sáng ở Arsenal, nhưng hoàn toàn thất bại ở Inter. Rui Costa sa sút trong phần lớn thời gian ở Milan, Totti ổn định ở Serie A, nhưng đá kém tại các cúp châu Âu. Chúng ta đều nhớ những pha xử lý ma thuật của Zidane, bởi được xem đi xem lại chúng trên mạng xã hội. Juventus thường ra sân với 3 tiền vệ là Didier Deschamps, Antonio Conte và Edgar Davids để hỗ trợ cho Zidane hoạt động phía trên. Khi đọc được sơ đồ chiến thuật của một đội bóng là 4-3-1-2, chúng ta chỉ để ý đến con số "1". Nhưng mà thật ra, ở khu vực đó, có "3" người đã cùng phải cộng sinh. Số 10 không còn "hữu hình" như xưa Thế hệ nào cũng có các trung vệ làm bóng tốt, các thủ môn thường xuyên băng ra ngoài khu vực 16,5 m. Các số 10 cũng tồn tại như vậy, nhưng các đòi hỏi chiến thuật khác nhau nhào nặn ra họ khác nhau. Deco là một số 10 công nhân mang tính biểu tượng, được Jose Mourinho ca ngợi: "Không chỉ có khả năng sáng tạo tuyệt vời, mà còn biết tắc bóng và tranh chấp một cách bẩm sinh". 15 năm trước, Deco là một trường hợp đặc biệt. Bây giờ, mẫu cầu thủ như anh lại rất nhiều. Nó cũng tương tự như việc các trung vệ và thủ môn biết chơi chân và tổ chức lối chơi của ngày xưa được xem là hiếm, thì bây giờ lại tồn tại nhan nhản. Firmino là mẫu số 10 cải tiến khi đóng vai trò cầu nối trong hệ thống tấn công của Liverpool với kỹ thuật, khả năng qua người và nhãn quan chiến thuật cực tốt. Ảnh: Getty.